Programmavoorstel

Het Platform Slappe Bodem reikt graag enkele suggesties aan om bodemdaling in de verkiezings- en coalitieprogramma’s van gemeenten op te nemen.

Openbare ruimte en infrastructuur

De kwaliteit en toegankelijkheid van de openbare ruimte in de gemeente staat onder druk, zeker in gemeenten die te maken hebben met bodemdaling. Beheer en onderhoud van de openbare ruimte en infrastructuur vormen continue druk op de kosten. Gemeenten in Nederland met een slappe bodem hebben twee keer zoveel kosten als gemeenten op een stevige bodem. Als uw gemeente heeft te maken met bodemdaling is dit uw kans om in de komende raadsperiode aan de slag te gaan om kosten voor de inwoners op lange termijn te voorkomen.

Concrete suggesties om op te nemen in uw plannen:

• We hanteren de levenscycluskostenmethode (Life Cycle Costing) voor reconstructie van de openbare ruimte en infrastructuur. Hierbij worden de kosten van beheer en onderhoud over de gehele levensduur van de investering inzichtelijk gemaakt. Zo voorkomen we dat projecten alleen worden beoordeeld op de aanlegkosten, wat kan leiden tot “goedkoop is duurkoop.”
• Bij reconstructies passen we, waar het doelmatig is, lichtgewicht en circulaire ophoogmaterialen toe. Bij nieuwbouwprojecten stellen we (zettings-)eisen aan de ontwikkelaar. Bij het ontwerp en de realisatie van projecten wordt rekening gehouden met het water- en bodemsysteem, zodat zettingen (inklinking van grond) in de toekomst zoveel mogelijk worden voorkomen.

Funderingsproblematiek

Veel oudere huizen op een verzakkende bodem krijgen er vroeg of laat mee te maken: funderingsschade. Dit heeft grote gevolgen voor de eigenaren en bewoners: hun huis heeft schade aan vloeren en muren, is vochtig of zelfs instabiel. Herstel is vaak mogelijk, maar duur. Als uw gemeente gemeente heeft te maken met bodemdaling, is dit bijvoorbeeld in de vorm van hoge kosten voor het aanpassen van de openbare ruimte en riolering aan gebouwen met funderingsproblemen. Maar ook in de vorm van financiële problemen, verminderd welzijn en gezondheid van onze inwoners en mogelijk verloedering van straten of buurten.

Concrete suggesties om op te nemen in uw plannen:

• De gemeente brengt in kaart waar funderingsrisico’s zich voordoen en stelt deze informatie beschikbaar voor de inwoners.
• De gemeente bekijkt samen met het waterschap en inwoners waar door in te grijpen funderingsschade kan worden voorkomen of uitgesteld. Dit kan bijvoorbeeld door maatregelen in de openbare ruimte te nemen om het grondwaterpeil op niveau te houden.
• De gemeente zorgt dat de zorgen van onze inwoners gehoord worden in de Nationale Aanpak Funderingsproblematiek. En de gemeente zet zich voor hen in door actief deel te nemen aan overleg met het Rijk en andere overheden, bijvoorbeeld door deel te nemen aan het Platform Slappe Bodem. Om inwoners met funderingsproblemen te ondersteunen, richt de gemeente (eventueel met buurgemeenten) een funderingsloket in, verbonden met de Nationale Aanpak Funderingsproblematiek.
• De gemeente maakt zich sterk voor het inzetten van het nationaal Fonds Duurzaam Funderingsherstel voor ondersteuning van huiseigenaren met een financieringsprobleem.

Nieuwbouw

De woningcrisis raakt elke gemeente in Nederland. De vraag naar woningen en de druk om snel voldoende en betaalbare woningen te bouwen zijn groot. Helaas is niet elke locatie geschikt om makkelijk en snel te bouwen. Onzorgvuldigheid in dit proces kan op termijn leiden tot verzakte wegen, tuinen, rioleringen en infrastructuur. Dit heeft financiële gevolgen voor zowel de gemeente als de inwoners, met bovendien veel overlast voor iedereen. Woonwijken bouwen we voor de lange termijn, niet voor slechts een paar jaar.

Concrete suggesties om op te nemen in uw plannen:

• In ontwerp, inrichting en aanleg van nieuwbouwlocaties wordt (in de grondexploitatie) rekening gehouden met bodemdaling en kosten voor beheer en onderhoud op de lange termijn. Afhankelijk van de problemen onderzoeken we drijvend of amfibisch bouwen als mogelijkheid.
• De gemeente stelt specifieke eisen waaraan ontwikkelaars zich moeten houden bij het ontwikkelen van nieuwbouwlocaties op verzakkende bodem. De gemeente houdt vast aan het principe ‘water en bodem sturend’ en benut de Maatlat voor een groene klimaatadaptieve gebouwde omgeving.

Landelijk gebied

In het landelijk gebied komen veel onderwerpen samen die de gemeente aangaan. Door bodemdaling ontstaat schade aan landbouwgronden, natuurgebieden, openbare ruimte, infrastructuur en gebouwen. Dit heeft gevolgen voor de inwoners, ondernemers en voor de gemeente. In veel gebieden wordt al samengewerkt voor een betere toekomst van het landelijk gebied en de aanpak van bodemdaling maakt hier onderdeel van uit. De gemeente heeft belang bij een gezonde en kwalitatief goede leefomgeving, huizen en een vitale plattelandseconomie. Het wegvallen van de nationale aanpak voor het landelijk gebied leidt echter tot veel onduidelijkheid over de toekomstige maatregelen voor natuur, klimaat, bodem en water.

Concrete suggesties om op te nemen in uw plannen:

• De gemeente blijft de lopende gebiedsprocessen rond toekomst van het landelijk gebied en bodemdaling ondersteunen. De praktijk leert ons dat bestaande samenwerkingen in polders en natuur- en ontwikkelgebieden hun meerwaarde laten zien. Een effectieve aanpak van bodemdaling lukt alleen als we het samen doen.
• De gemeente zet bij de aanpak van bodemdaling in op het leefbaar en vitaal houden van het buitengebied voor zowel inwoners als ondernemers. Daarbij wordt ook gezorgd voor een goede openbare ruimte en infrastructuur, zonder dat de kosten te hoog oplopen.
• De gemeente is het aanspreekpunt voor inwoners en boeren en kijkt hoe zij hen beter kan helpen om hun woon- en/of werkgebied gezond en vitaal te houden.
• De gemeente maakt zich sterk bij het rijk voor een integrale aanpak van bodemdaling. Hierbij wordt niet alleen gekeken naar milieu en klimaat, maar ook naar beschikbaar komen van geld voor investeringen in een openbare ruimte en infrastructuur die bestand zijn tegen bodemdaling in het buitengebied.