menu
Filter

De bodem van een groot deel van Nederland, waaronder de Randstad, bestaat voornamelijk uit slappe klei- en veenlagen. Die bodem daalt voortdurend, op sommige plaatsen zelfs sneller dan de zeespiegel stijgt.  Bewoners en ondernemers hebben daardoor te maken met het verzakken van woningen, bedrijfspanden, wegen, rioleringen en groenvoorzieningen.

De continue bodemdaling leidt tot onder meer waterproblemen en hogere lasten. De impact voor bewoners en ondernemers is groot. De schade aan funderingen, inclusief infrastructuur, is hoog en kan oplopen tot ca. 22 miljard euro tot 2050. Ook zet bodemdaling ambities, bestaande én toekomstige beleidsplannen onder druk.

Over Platform Slappe Bodem

Platform Slappe Bodem is een samenwerking voor en door lokale en regionale overheden. Gevoed door bestuurlijke en ambtelijke ervaring uit de praktijk en de expertise van kennisinstituten werkt het Platform Slappe Bodem aan bewustwording en agendering van bodemdaling binnen diverse nationale, lokale en regionale beleidsvelden en agenda’s. Doelstelling van het Platform Slappe Bodem is om bodemdaling in Nederland beheersbaar te krijgen door bewuste keuzes voor de (middel)lange termijn te maken.

Gemeenten aan de slag met bodemdaling!

Gemeenten die te maken hebben met bodemdaling werden voorafgaand aan en direct na de gemeenteraadsverkiezingen op verschillende momenten door het Platform Slappe Bodem actief geïnformeerd over de omvang, schade en impact van bodemdaling. Daarbij bieden we nieuwe en bestaande colleges en raadsleden concrete handelingsperspectieven om met dit dossier aan de slag te gaan. Door middel van een online mediacampagne, brochure en 2 inhoudelijke webinars informeerden we gemeenten binnen ons netwerk.

Media Campagne
De online mediacampagne was bedoeld om bewustwording van bodemdaling bij (toekomstige) raadsleden en colleges van gemeenten te vergroten. Daarbij boden we voorzetten voor mogelijke aanpak en oplossingen, die in de collegeprogramma’s en uiteindelijk in het beleid kunnen worden opgenomen. Uitingen van de mediacampagne waren te zien op de sociale mediakanalen Facebook, LinkedIn en Twitter. De gedachte achter de campagne is dat bodemdaling gemeenten, overheid, bedrijfsleven en inwoners heel veel geld kost én dat bodemdaling óók veel immateriële schade veroorzaakt. Dit alles met, waar mogelijk, een knipoog. 

Er is gekozen voor een aantal verschillende advertenties en filmpjes. Op deze manier worden meerdere invalshoeken rond bodemdaling belicht. De enorme bedragen die nodig zijn voor het herstel van infrastructuur, schade aan erfgoed, relationele schade die bodemdaling aanricht bij mensen die onder druk staan, schade die bodemdaling toebrengt aan de toekomst van ondernemers, schade aan de natuur, verhoogde uitstoot van broeikasgassen, schade aan rioleringen en schade aan oude binnensteden. De campagne heeft een zeer goede respons gehad, is veel gedeeld en is bijna 3 miljoen keer bekeken op Facebook, LinkedIn en met name Twitter.  

Aan de slag! #Zodus!
Mogelijke oplossingen en informatie specifiek gericht op gemeenten bieden wet  op de website van Platform Slappe Bodem. De handreiking bodemdaling geeft aan wat de impact is voor gemeenten, maar ook voor inwoners, bedrijven en specifiek voor agrariërs én wat gemeenten kunnen doen.

Webinars
In mei en juni organiseerde Platform Slappe Bodem in samenwerking met KCAF en RVO online webinars voor nieuwe raadsleden om het onderwerp bodemdaling en de handelingsperspectieven voor gemeenten nader toe te lichten. Kijk hier het webinar terug.

Van nationale erkenning naar nationale aanpak

In drie recente brieven van de minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) en Infrastructuur en Waterstaat (IenW) is bodemdaling nu echt doorgedrongen in het nationale ruimtelijke beleid. 

De minister voor VRO wil regie nemen in een aantal grote ruimtelijke vraagstukken en scherpt daarom de NOVI op een aantal punten aan. De minister van Infrastructuur en Waterstaat geeft aanscherpingen waar het gaat om ‘Water en bodem leidend in de ruimtelijke ordening’. Dat is een uitwerking van het regeerakkoord. Hun gezamenlijke brief, als reactie op het advies van de Deltacommissaris, bevat concrete voornemens van beide ministers om maatregelen te nemen om bodemdaling niet voor rekening van toekomstige generaties te laten komen. Zo wordt er een landelijke maatlat ontwikkeld voor klimaatadaptief bouwen en zullen medeoverheden en investeerders worden betrokken bij de financiering van klimaatadaptieve maatregelen.

De NOVI benoemt nu nog alleen bodemdaling in het landelijke gebied (door veenoxidatie), maar uit de Ruimtelijke ordeningsbrief blijkt dat ook bodemdaling in nieuwe en bestaande bebouwde gebieden op de lijst van nationale vraagstukken is gezet. Dat is een belangrijke erkenning voor het Platform Slappe Bodem en iedereen die met de gevolgen van bodemdaling te maken heeft.
De erkenning van deze nationale vraagstukken moet via diverse programma’s omgezet worden in een concrete aanpak. De provincies worden door het Rijk gevraagd om de ruimtelijke puzzel te gaan leggen. Wat het Rijk precies gaat doen aan bodemdaling en welke middelen daarvoor worden ingezet zal na de zomer duidelijker moeten worden. 

Het Platform Slappe Bodem is van mening dat bodemdaling een nationale gecoördineerde aanpak nodig heeft en een coördinerende bewindspersoon: de aanpak blijft anders teveel versnipperd. Door provincies, waterschappen en gemeenten wordt al jaren veel geïnvesteerd in kennisontwikkeling, lokaal en regionaal beleid en bewustwording. Voorbeeld hiervan is het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling en de doorontwikkeling naar het Nationaal Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen dat in het najaar zijn deuren zal openen in Gouda. In het Kenniscentrum wordt alle kennis die in de afgelopen jaren is ontwikkeld over bodemdaling en funderingen gebundeld en beschikbaar gemaakt. De erkenning door ministers De Jonge en Harbers is hierbij een steun in de rug, die snel kan worden omgezet in een nationale programmatische aanpak onderbouwd met de kennis van het Kenniscentrum. Met een nationale coördinatie en beschikbaarheid van kennis voor iedereen kan de gewenste versnelling van de grote opgaven waar Nederland mee te maken heeft worden gerealiseerd.

In de links hieronder vindt u de Kamerbrieven:

Kamerbrief van minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening over nationale regie in de ruimtelijke ordening

Kamerbrief van minister Infrastructuur en Waterstaat bij toezending Beleidsprogramma Infrastructuur en Waterstaat

Reactie minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening en minister van Infrastructuur en Waterstaat op advies Deltacommissaris klimaatadaptatie en woningbouw.


Nationaal Kenniscentrum Bodemdaling van start

De gemeenteraad van Gouda heeft woensdagavond 1 juni jl. de financiële middelen vrijgemaakt voor de aankoop van het Arti Legi gebouw aan de Markt in Gouda. Met dit prachtige gebouw is daarmee een locatie gevonden voor het Nationale Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen. In de komende maanden wordt het Kenniscentrum verder ingericht. De opening staat gepland voor dit najaar. Eerder al is de Stichting Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen opgericht.

Het nationale Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen is een ‘bottom-up’ initiatief van landelijke organisaties en de overheden die actief zijn op deze onderwerpen. In de komende maanden werken zij gezamenlijk toe naar de lancering van het Kenniscentrum. Zij brengen ook de kennis samen die in het Kenniscentrum toegankelijk wordt gemaakt. Het Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen is een bundeling van activiteiten van onder andere het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling en andere partners. De activiteiten van het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling worden onder de vlag van het Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen voortgezet. Het Platform Slappe Bodem is al sinds 2016 initiatiefnemer en financier van het nationaal kennisprogramma bodemdaling.

De gevolgen van bodemdaling en funderingsproblemen voor de samenleving nemen steeds verder toe. Een miljoen woningeigenaren kan te maken krijgen met funderingsproblemen, overheden krijgen te maken met stijgende kosten voor onderhoud aan de infrastructuur en bodemdaling in de veenweidegebieden zorgt voor een flinke bijdrage aan de uitstoot van broeikasgassen. 

Er wordt al hard gewerkt aan oplossingen voor deze problemen, maar deze kennis bereikt nog onvoldoende mensen. Daarom richten we het Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen op. De thema’s van het Kenniscentrum zijn onmisbaar en ondersteunend voor de realisatie en versnelling van diverse rijksprogramma’s zoals de opgaven rondom woningbouw, klimaatverandering en energietransitie.
Alle mensen en organisaties in Nederland die te maken hebben met - aan slappe bodem gerelateerde bodemdaling en - broeikasgasemissies en/of met funderingsproblemen -, moeten op een makkelijke manier kunnen beschikken over de beste kennis en de juiste contacten, dat is de missie van het Kenniscentrum. Dat maken we concreet met een toegankelijke website en de vestiging in Gouda. Daarnaast organiseert het Kenniscentrum vanaf dit najaar een roadshow waarbij de beschikbare kennis, op locatie gekoppeld wordt aan lokale en regionale vraagstukken. In de vestiging in Gouda wordt een tentoonstelling ingericht en is er ruimte voor bijeenkomsten en onderwijs. 

Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden lanceert hologram Heel Holland Zakt

Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden lanceert samen met stoomgemaal Kamerik-Teylingens in het kader van 900 jaar waterbeheer het bijzondere hologram Heel Holland Zakt. Vanaf 14 mei is deze beleving over bodemdaling van vroeger en nu iedere zaterdagochtend te zien in het bezoekerscentrum van het stoomgemaal. 

Bodemdaling in het veenweidegebied

De bodem in het veenweidegebied daalt maximaal 1 centimeter per jaar. Daarom wil het waterschap de huidige inzet om bodemdaling te remmen, verder versterken. De ambitie is om samen met partners in het veenweidegebied, de bodemdaling in 2030 met 50 procent te vertragen. Om dit te realiseren werkt het waterschap aan experimentele maatregelen, zoals (gestuurde) waterinfiltratie. Bodemdaling is niet iets van alleen nu. Het hologram Heel Holland Zakt neemt mensen mee in het verhaal van het bijzondere veenweidegebied.

Bijzondere samenwerking met Hogeschool van de Kunsten Utrecht

Tijdens het jubileumjaar 900 jaar waterbeheer van het waterschap draait het om waterbewustzijn. Hoe breng je waterbewustzijn bijvoorbeeld op een creatieve manier onder de aandacht bij jongeren? Hiervoor werkt De Stichtse Rijnlanden samen met studenten van de Hogeschool van de Kunsten Utrecht. Zij maakten samen met vrijwilligers van het stoomgemaal en medewerkers van het waterschap het bijzondere hologram over bodemdaling.

Foto: Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden

Lees meer op de website van Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden.

Campagne gemeenteraadsverkiezingen 2022

Half januari 2022 startte de nieuwe online mediacampagne van Platform Slappe Bodem. De campagne is bedoeld om de bewustwording van bodemdaling bij toekomstige raadsleden en bestuurders van gemeenten te vergroten. Daarbij bieden we voorzetten voor mogelijke aanpak en oplossingen, die in de collegeprogramma’s en uiteindelijk het beleid kunnen worden opgenomen. Uitingen van de mediacampagne zijn te zien op de sociale mediakanalen Facebook, LinkedIn en Twitter. De gedachte achter de campagne is dat bodemdaling gemeenten, overheid, bedrijfsleven en inwoners heel veel geld kost én dat bodemdaling óók veel immateriële schade veroorzaakt. Dit alles met, waar mogelijk, een knipoog.

Er is gekozen voor een aantal verschillende advertenties en filmpjes. Op deze manier worden meerdere invalshoeken rond bodemdaling belicht. De enorme bedragen die nodig zijn voor het herstel van infrastructuur, schade aan erfgoed, relationele schade die bodemdaling aanricht bij mensen die onder druk staan, schade die bodemdaling toebrengt aan de toekomst van ondernemers, schade aan de natuur, verhoogde uitstoot van broeikasgassen, schade aan rioleringen en schade aan oude binnensteden. Mogelijke oplossingen worden als handreiking geboden op de website van Platform Slappe Bodem. De campagne heeft een zeer goede respons gehad, is veel gedeeld en is bijna 3 miljoen keer bekeken op Facebook, LinkedIn en met name Twitter.  

Op 13 juni organiseert Platform Slappe Bodem in samenwerking met KCAF en RVO een online webinar voor nieuwe raadsleden om het onderwerp bodemdaling en de handelingsperspectieven voor gemeenten nader toe te lichten. Lees hier meer over het programma en aanmelden.


Aanknopingspunten voor remmen bodemdaling in coalitieakkoord

Op 15 december is het coalitieakkoord ‘Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst’ gepresenteerd. Het Platform Slappe Bodem is positief over het feit dat bodemdaling in het akkoord wordt genoemd, gerelateerd aan de funderingsproblematiek. Ook wil de coalitie inzetten op water en bodem als leidend principe in de ruimtelijke ordening, klimaatadaptatie en klimaatbestendige nieuwbouw. Over een nationale aanpak zoals door het platform bepleit, wordt (nog) niet gesproken. Ook is de aanpak van de veenweiden niet goed in het akkoord te herkennen, terwijl wel aandacht is voor innovatie en alternatieve verdienmodellen voor de landbouw.

Veel komt nu aan op de verdere uitwerking en financiering. Het platform geeft de coalitie graag het volgende mee:

  • Bodemdaling is meer dan funderingsproblematiek en funderingsproblematiek is meer dan bodemdaling. Door een (te) strikte koppeling van deze thema’s zou een deel van de dorpen en steden en eigenaren van woningen in Nederland tussen wal en schip vallen. Het platform adviseert om deze thema’s waar logisch te combineren, maar ook te voorzien in een aanpak daar waar bodemdaling en funderingsproblemen niet samenvallen.
  • De veenweidenaanpak komt op stoom, met de klimaatdoelstellingen als drijvende kracht. De regionale veenweidestrategieën verdienen een langetermijnvisie en -financiering. In de veenweidegebieden hebben de maatregelen om bodemdaling te remmen en broeikasgasemissies te verminderen grote gevolgen voor bewoners en ondernemers. Daarom is een nationale langetermijnstrategie noodzakelijk, waarbij de samenhang met bebouwing niet vergeten mag worden.
  • Het klimaatadaptief maken van de dorpen en steden in West- en Noord-Nederland kan niet los gezien worden van het tegengaan van bodemdaling. Hiervoor zijn investeringen nodig in kennis, innovatie en duurzame bodemdalingsbestendige maatregelen, zoals onderhoudskosten voor infra, rioleringen, bruggen en viaducten. Ook de regionale en nationale wegen en spoorwegen verzakken. Met nationale doelstellingen en middelen kan dit krachtig(er) worden aangepakt.
  • Water en bodem als basis voor klimaatbestendige ontwikkeling is belangrijk om de bodemdalingsproblemen van de toekomst te voorkomen. Ook hierbij zijn nationale doelen en investeringen nodig.
  • Het Platform Slappe Bodem is ervan overtuigd dat we bodemdaling alleen samen kunnen remmen. Evenals VNG, Unie van Waterschappen en IPO benadrukt het platform het belang van een goede samenwerking tussen het rijk en de decentrale overheden om de grote maatschappelijke opgaven die in het coalitieakkoord centraal staan in samenhang aan te pakken. Om de enorme vraag naar woningen, de strijd tegen klimaatverandering en de transitie naar duurzame energie te realiseren, is het nodig deze slim te combineren met een gezamenlijke aanpak. Gemeenten, provincies en waterschappen bundelen graag de krachten met het rijk, maar stellen daarbij een aantal voorwaarden, zoals evenwichtige bestuurlijke verhoudingen. Het is belangrijk dat nieuw beleid en wetgeving eerst getoetst worden op uitvoerbaarheid. En dat er een evenwicht is tussen taken, bevoegdheden en financiële middelen voor alle bestuurslagen.

Het Platform Slappe Bodem werkt graag met het Rijk verder aan een Nationaal Programma Bodemdaling.

 

 

Standaard voor 'Actief grondwater peilbeheer'-systeem

Steeds meer locaties binnen bebouwd gebied ervaren overlast door te hoge en/of te lage grondwaterstanden. Klimaatverandering versterkt deze problematiek. Het goede nieuws is dat er handelingsperspectief is. Door een technisch eenvoudig systeem in de openbare ruimte aan te leggen kunnen de grondwaterstanden binnen bebouwd gebied beter worden beheerst. Het gaat om een ‘Actief grondwaterpeilbeheer’-systeem, waarmee overlast en schade nu en in de toekomst beperkt kunnen blijven.

Vanwege de potentie van deze systemen is er onder aanvoering van Ariane Tuinenburg van RWS Bodem+  in de Deelexpeditie Actief Grondwaterpeilbeheer van het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling, door Aveco de Bondt en Fugro een standaard opgesteld voor de aanleg en het onderhoud van deze systemen. 

De standaard is inmiddels beschikbaar en te bekijken op de website van het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling.

Presentatie en bespreking NKB Deelexpeditie Handreiking Monitoring Bodemdaling Stedelijk Gebied

Datum:
dinsdag 28 juni 2022
Locatie:
Schiedam
Tijd:
13:00 - 17:00

Hoe kan je efficiënt en betrouwbaar bodemdaling meten in stedelijk gebied en de effectiviteit van oplossingen bepalen? Met de deelexpeditie is op deze vragen een antwoord gezocht. Inmiddels ligt er een concept Handreiking Monitoring Stedelijk Gebied. 

Met verschillende gemeenten, Deltares en andere partijen is onderzocht waar gemeenten ervaring mee hadden en waar ze tegenaan liepen bij het monitoren. De opgedane informatie is verwerkt tot een praktische handreiking waarin het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling een methodische aanpak biedt, waarmee gemeenten gemakkelijk zelf aan de slag kunnen. Daarnaast is er een factsheet opgesteld waarin het proces van deze deelexpeditie wordt beschreven en een tabel wordt gepresenteerd met de kennis en ervaringen van gemeenten op het gebied van monitoringstechnieken en het doel van de monitoring. 

Tijdens de afsluitende sessie op 28 juni wordt de handreiking en factsheet gepresenteerd en besproken.

Meer informatie en inschrijven kan via de website van het Nationaal Kennisprogramma Bodemdaling.

Nationaal Congres Bodemdaling 2022

Datum:
donderdag 6 oktober 2022
Tijd:
10:00 - 17:00

Op 6 oktober 2022 bezoekt het jaarlijkse Nationaal Congres Bodemdaling de Floriade in Almere! Onder leiding van dagvoorzitter Helga van Leur gaan we dit jaar voor een enerverende live editie met de laatste stand van zaken op het gebied van bodemdaling.

Foto gemeente Almere

De circulaire benadering van Floriade en de bodemgesteldheid waarop ons congres plaatsvindt geven we daarbij een gepaste plaats. De nieuwbouwopgave van het kabinet, de bestaande woningvoorraad en de vraagstukken rondom klimaatadaptatie en -mitigatie komen daarbij ook aan bod. Het volledige programma zal voor de zomer online staan.

Het Platform Slappe Bodem pleit al jaren voor een nationaal programma bodemdaling en heeft hiervoor met veel partners uit het netwerk een pleidooi onder de aandacht gebracht bij het nieuwe kabinet. Het platform benut de aangrijpingspunten in het regeerakkoord om met alle partners en het Rijk de nationale aanpak van bodemdaling te versterken.
Veel partijen werken al jaren hard aan oplossingen. Eens per jaar komen we samen om elkaar te ontmoeten en de status van actief beleid en handelingsperspectieven op het gebied van bodemdaling te beschouwen.

Plenair programma 10:00-12:00 uur

  • Opening door dagvoorzitter Helga van Leur en voorzitter Platform Slappe Bodem. 
  • Korte update over de activiteiten van het PSB, het thema van de dag en de voortgang.
  • Problematiek en ontwikkelingen bodemdaling in Almere en Flevoland. Gesprek tussen wethouder Almere, gedeputeerde Flevoland en DB-lid Zuiderzeeland.
  • Water en bodem leidend in de Ruimtelijke Ordening, wat betekent dat? 
  • Pitch door Jannemarie de Jonge, gesprek met bestuurders over landelijk en bebouwd gebied.
  • Bodemdalingsjournaal door Gilles Erkens, Deltares | Universiteit van Utrecht
  • Presentatie/ toelichting nationaal Kenniscentrum Bodemdaling en Funderingen door voorzitter Raad van Toezicht Hugo Gastkemper
  • Afscheid Jan Vente als voorzitter van Platform Slappe Bodem

Netwerklunch 12:00-12:30 uur 

Inhoudelijke subsessies 12:30-17:00 uur 
In de middag zijn op het prachtige terrein op de Floriade diverse subsessies te volgen. 
U kunt hiervoor uw waardevolle bijdrage nog tot 31 juli a.s. aanmelden via onderstaande gegevens.

Bijdragen aan programma
Voor inhoudelijke bijdragen kunt u contact opnemen met Rienske Zegwaard: info@slappebodem.nl of
06 26871962.

Bijdrage aan kennismarkt
We bieden bedrijven aan om hun oplossingen/ innovaties die bijdragen aan monitoring, beheersing en/of beperken van bodemdaling te presenteren op onze kennismarkt. Voor meer informatie hierover kunt u contact opnemen met Simone Abel via info@slappebodem.nl of 06 10434758. 

Bent u er dit jaar ook (weer) bij?

Aanmelden kan via onderstaande knop.


LOSS (Living on Soft Soils - Subsidence & Society) symposium

Datum:
donderdag 3 november 2022

Op 3 november 2022 vindt het LOSS (Living on Soft Soils - Subsidence & Society) symposium plaats.

Zodra meer informatie beschikbaar is, vindt u het hier.

Nationaal Deltacongres 2022

Datum:
donderdag 10 november 2022
Locatie:
Haarlem en online
Tijd:
09:30 - 17:00

Het dertiende Nationaal Deltacongres vindt plaats op donderdag 10 november 2022 in het Philharmonie in Haarlem. Het is een hybride congres: deels online en deels op locatie in het centrum van Haarlem. 

Meer informatie is te vinden op de website van het Deltaprogramma.

Jaarcongres KCAF 22 november 2022 te Schiedam

Datum:
dinsdag 22 november 2022
Locatie:
Schiedam

Op 22 november 2022 organiseert het KCAF in samenwerking met de gemeente Schiedam haar jaarlijkse Congres. Naast de traditionele aspecten van houten palen problematiek, komen aspecten als funderingen op staal, bodemdaling, klimaat effecten en innovatieve ontwikkelingen in de aanpak aan bod. Het programma wordt binnenkort gepubliceerd.

Het plenair deel in de ochtend word afgewisseld met diverse korte presentaties en workshops in drie parallelsessies in de middag. Ook is er een informatiemarkt. 

Meer informatie via de website van het KCAF.

Volgende pagina »